Excursies / wandelingen

Gratis excursies met gids langs beken of rioolwaterzuiveringsinstallaties

Zou U wel eens willen weten wat een waterschap nou eigenlijk doet? U kunt natuurlijk kijken op onze website overmaas.nl, maar u kunt het ook in levende lijve ondervinden. Ga daarom met uw klas, vereniging of organisatie mee met een waterexcursie, onder begeleiding van speciaal opgeleide gidsen. Er zijn twee soorten wandelingen: over het terrein van een rioolwaterzuiveringsinstallatie of door natuurgebieden, langs beken en vennen. Individuele aanmeldingen worden niet geaccepteerd: de excursies zijn alleen toegankelijk voor groepen van minimaal 12 personen.

Iedere Limburger heeft dagelijks te maken met het werk van het waterschap. En iedere Limburger betaalt daarom ook belasting om dat werk mogelijk te maken. Toch zijn de waterschappen nog relatief onbekend. Het Waterschap Roer en Overmaas wil daar wat aan doen.
Waterschap Roer & Overmaas biedt groepen geïnteresseerden daarom gratis de mogelijkheid voor een excursie. Onder begeleiding van een deskundige watergids wandelt u dwars door natuurgebieden, langs beken en vennen, over de Maaskades of brengt U een bezoek aan een rioolwaterzuiveringsinstallatie. De excursie geeft u de gelegenheid om -letterlijk- stil te staan bij het werk van het waterschap.

U kunt kiezen tussen twee varianten: een bezoek aan een rioolwaterzuiveringsinstallatie, of een wandeling langs beken en vennen.

Bij een bezoek aan een rioolwaterzuiveringsinstallatie krijgt U uitleg van een gespecialiseerde gids. Na een korte algemene inleiding neemt de gids U mee over het terrein, met zijn indrukwekkende waterbassins en hypermoderne zuiveringswerken. U krijgt dan uitleg over alle processen die nodig zijn om Uw afvalwater weer schoon terug te laten vloeien in de natuur.
Ook de excursie langs de beken wordt verzorgd door een deskundige watergids. Dit is veelal iemand met een natuur- en milieuachtergrond, die door het waterschap is opgeleid tot watergids. De gids kan alles vertellen over het belang van nauwkeurig waterpeilbeheer voor landbouw en natuur en over de manieren waarop het waterschap verdroging van de natuur bestrijdt. Maar ook waarom saaie, kaarsrechte kanaaltjes worden omgetoverd tot meanderende beken met een hoge ecologische waarde. Natuurlijk kunt u ook over de Maaskades wandelen om uitleg te krijgen over de hoogwaterbescherming.

De watergidsen geven ook uitleg over de nieuwste inzichten in het nationale waterbeleid. We horen bij voorbeeld de laatste tijd steeds meer van de campagne “Nederland leeft met Water”, die aandacht vraagt voor de gevolgen van klimaatveranderingen. Wat betekent dat voor U hier in Limburg, en dus voor de waterschappen? Wandel mee en laat uw nieuwsgierigheid de vrije loop!

De excursies duren gemiddeld twee tot twee-en-een-half uur. Omdat ze voor een groot deel niet over verharde wegen gaan is het aan te raden stevige schoenen aan te doen.

Bij Waterschap Roer en Overmaas (Zuid-Limburg) zijn de volgende wandelingen te boeken.

1. Roermond: Hambeek en Roer . In deze wandeling maakt u kennis met de maatregelen die het waterschap heeft genomen om Roermond en omgeving te beveiligen tegen wateroverlast. U wandelt in een groene omgeving langs de Hambeek waar we de aanwezigheid van de bever zelf kunnen vaststellen. De tocht gaat verder naar de demontabele kaden in Herten met een prachtig uitzicht op de Maas. Via de groene rivier die pas bij zeer hoge waterafvoeren van de Maas en Roer gaat stromen, lopen we langs de Roer naar de balgstuw die het water verdeelt tussen de Hambeek en de Roer. We zien de vistrap en de pompopslagplaats van het waterschap. Als we tijd over hebben kunnen geïnteresseerden een kijkje nemen in de ECI-centrale waar met waterkracht stroom wordt opgewekt.
2. Echt: Pepinusbeek . Een mooie natuurwandeling van ongeveer 10 kilometer. De wandeling voert ons langs de door het waterschap opnieuw ingerichte Pepinusbeek. Deze beek is van een kaarsrechte afvoergoot veranderd in een slingerende natuurlijke beek. Een schoolvoorbeeld van natuurlijke herinrichting in een agrarische omgeving. Onderweg maken we kennis met een natuurlijke zuiveringsinstallatie (helofytenfilter) en grazende Galloways van abdij Lilbosch.
3. Susteren: Vloedgraaf . Een afwisselende wandeling van ongeveer 7 kilometer langs de Vloedgraaf die het waterschap de afgelopen tien jaar in fasen opnieuw heeft ingericht om wateroverlast te voorkomen. Waar de Vloedgraaf vrij mag meanderen, heeft zich een prachtig natuurlandschap ontwikkeld met een slingerende beek, steile oevers en grazende Konikpaarden. Dit gebied is normaal gesproken niet toegankelijk voor wandelaars. Via de rode beek en de oudste Romaanse kerk van Nederland wandelen we terug naar het startpunt.
4. Wittem-Eys: We starten bij het beroemde bedevaartsoord van de H. Gerardus Majella, de parkeerplaats bij het klooster van de paters Redemptoristen. We passeren een meetgoot van het waterschap en wandelen langs de meanderende Eyserbeek door de prachtige Zuid-Limburgse natuur. We maken onder andere kennis met de invloed van erosieprocessen van water op de omgeving. In de route bevindt zich een spannende tunnel. Wie is er bang in het donker?
5. Haanrade: wandelen in het Wormdal . Terecht wordt dit vaak het mooiste beekdal van Nederland genoemd! Het is een voor Nederlandse begrippen uniek gebied waar de natuur 40 jaar lang vrijwel ongestoord zijn gang heeft kunnen gaan. Als “restgebied” in de grensstreek werd het stukje niemandsland na het storten van mijnsteen in de zestiger jaren aan zijn lot overgelaten. Het resultaat: een uniek natuurgebied met vele zeldzame planten en dieren. Het beekdal met een vrij meanderende Worm dient als voorbeeld voor het verruimen van rivieren zoals de Maas en de Rijn, waarbij natuurontwikkeling en beschermende maatregelen tegen overstromingen gecombineerd worden.
6. Itteren: wandelen over de beschermende kade die heel Itteren omringt en beschermt tegen hoogwater van de Maas. Schapen en koeien zorgen voor het onderhoud van de groene kaden. Een verrassend mooie wandeling rondom het landelijke dorpje. U krijgt uitleg over de dreiging van de Maas, het voortdurende gevecht van het waterschap tegen kwelwater dat onder de kaden omhoogkomt én hoe het waterschap ervoor heeft gezorgd dat bewoners het zicht op onze prachtige rivier niet hebben verloren.
7. De Geul bij Valkenburg . Een prachtige natuurwandeling langs Nederlands snelst stromend riviertje. U krijgt uitleg over het meandergedrag van de Geul en de waterverdeling in Valkenburg. De tocht start vanaf station Schin op Geul en loopt langs kasteel Schaloen, Valkenburg, natuurgebied Ingendael en kasteel St. Gerlach.
8. De Watervalderbeek is een zijbeek van de Geul en loopt vanaf de bron in Waterval (Ulestraten) door het centrum van Meerssen naar de Geul. Vroeger was deze beek een open riool. Nu is het een schoon riviertje. Het Waterschap Roer en Overmaas wil u graag meenemen op excursie langs de Watervalderbeek van de monding naar de bron. De beek is recent in het centrum van Meerssen voor een deel weer bovengronds gehaald. Hoe is de verdere loop stroomopwaarts en waar is de bron precies? Door de aanleg van opvangbassins in het stroomgebied van de beek is er bij zware regen geen wateroverlast meer in het centrum van Meerssen. In een steeds groter deel van de bebouwing wordt het schone hemelwater via de beek afgevoerd en niet meer via de riolering.
   In de bebouwde kom van Meerssen, maar vooral ook in het buitengebied is te zien hoe de beek invloed heeft gehad op de vorming van het landschap. In het buitengebied wordt de omgeving van de beek steeds meer ecologisch beheerd. Diverse landschapselementen maken het stroomgebied zeer aantrekkelijk voor mens en natuur. Kortom, op weg naar het brongebied van de Watervalderbeek komen vele aspecten rond water en de rol van het Waterschap Roer en Overmaas aan de orde. Ook zult u informatie krijgen hoe u zelf op eenvoudige manieren bij kunt dragen aan een duurzaam waterbeheer. Iedereen is welkom. Deelname is gratis en de start is bij NS-station Meerssen. Goed schoeisel is gewenst. Deze excursie is in totaal 7 km en duurt 2,5 uur. 
   

Daarnaast kunnen groepen een excursie aanvragen bij een aantal rioolwaterzuiveringsinstallaties. Deze excursies worden alleen aangeboden tijdens kantoortijden, dus niet ‘s avonds of in het weekend.
U kunt een excursie boeken op de zuiveringsinstallaties in Susteren(pdf, 225 Kb), Maastricht-Limmel (pdf, 295 Kb), Wijlre(pdf, 199 Kb), Hoensbroek(pdf, 248 Kb) en in Roermond(pdf, 229 Kb).

De excursies die de waterschappen aanbieden zijn gratis, maar kunnen alleen worden geboekt door groepen . Daarbij kan gedacht worden aan verenigingen voor ouderen, schoolklassen, docenten, agrariërs, organisaties van vrouwen, ondernemers, natuurverenigingen, maar ook raadsleden of bestuurders. De enige beperking is dat het aantal deelnemers per excursie tussen de 12 en 25 moet liggen. Deelnemers moeten minimaal 10 jaar oud zijn (oftewel vanaf groep 7 van het basisonderwijs).
Het kan voorkomen dat een specifieke aanvraag niet direct gehonoreerd kan worden. Dan wordt samen gekeken naar een alternatief.
Let op: Er zijn twee starttijden voor de beekexcursies: 10 uur ’s morgens, en 14 uur ’s middags.

Excursies kunnen worden aangevraagd bij het Waterschap Roer en Overmaas . Bij voorkeur via het e-mailadres mailto:excursie@overmaas.nl of onder telefoonnummer 046-4205700. Vermeld altijd om welke excursie het gaat, met hoeveel mensen u komt en het tijdstip van uw voorkeur (’s morgens, ’s middags of ’s avonds).

Excursie waterkrachtcentrale van de ECI in Roermond (aanspreekpunt is VVV Midden-Limburg)

De waterkrachtcentrale van de ECI (Elektro Chemische Industrie) is een industrieel rijksmonument met een rijke historie.
Bij deze centrale heeft Waterschap Roer en Overmaas een vispassage aangelegd. In de bezoekersruimte met kijkvenster onder water kun je een kijkje in de wereld van de trekkende vissen nemen.
Deze excursie wordt niet verzorgd door Waterschap Roer en Overmaas maar kunt u boeken bij de VVV Midden-Limburg (www.vvvmiddenlimburg.nl) Kijk op deze site voor meer informatie.